Logo Najwyższej Izby Kontroli

Ustawa o podatku CIT w kręgu zainteresowań NIK

2018-10-19 08:00:52

Czy administracja skarbowa wykazuje właściwą skuteczność w procesie przeciwdziałania agresywnej optymalizacji podatku CIT? – to zasadnicze pytanie, na które ma odpowiedzieć prowadzona właśnie przez NIK kontrola. Z jednej strony badany jest sposób w jaki organy skarbowe przeciwdziałają unikaniu opodatkowania, w tym stosując klauzulę przeciwdziałania unikaniu opodatkowania, z drugiej, czy fiskus prawidłowo stosuje zasadę in dubio pro tributario czyli rozstrzygania wątpliwości na korzyść podatnika. By uzyskać jak najszerszą opinię, NIK zamieściła na swoich stronach internetowych specjalną ankietę adresowaną do przedsiębiorców oraz doradców podatkowych, biegłych rewidentów, radców prawnych i adwokatów.

Ustawa o CIT, czyli podatku płaconym przez osoby prawne, była już kilkukrotnie nowelizowana. Kolejna zmiana ma obowiązywać od nowego roku. Według prezesa NIK Krzysztofa Kwiatkowskiego klauzula generalna przeciwdziałania unikaniu opodatkowania może służyć administracji podatkowej do masowego odmawiania indywidualnych interpretacji podatkowych. Dlatego też NIK, prowadząc kontrolę ”Agresywna optymalizacja podatkowa w zakresie CIT” chce się dowiedzieć jak postrzegają ustawę o CIT ci, których ona bezpośrednio dotyczy.

- Podatnik ma prawo wiedzieć, jak przepisy ukształtowały jego obowiązki podatkowe oraz w jaki sposób przepisy te są interpretowane przez właściwe urzędy - mówi  Maciej Berek, wicedyrektor Departamentu Budżetu i Finansów NIK.

Na stronie internetowej NIK opublikowana została anonimowa ankieta w dwóch wersjach. Przedsiębiorcy mogą wypowiedzieć się m. in. na temat jednoznaczności i spójności przepisów, ich trudności i zmienności. Jednym z ważniejszych punktów jest ocena interpretacji przepisów przez organy podatkowe, w szczególności tego, czy organy daną interpretację stosują konsekwentnie. Druga wersja ankiety skierowana jest do doradców podatkowych, biegłych rewidentów, radców prawnych  i  adwokatów. Pytania dotyczą m. in. trudności, jakie sprawia stosowanie ustawy o CIT także wynikające z częstotliwości zmian ustawy i dowolność jej interpretowania.

Ankiety dla przedsiębiorców oraz dla doradców podatkowych, biegłych rewidentów, radców prawnych i adwokatów - zbieranie zgłoszeń zostało zakończone 1 października 2018 r.

- Wyniki uzyskane w tym sondażu oraz ich porównanie z danymi, którymi dysponuje Ministerstwo Finansów i działaniami podejmowanymi przez Ministerstwo, będą miały dla nas znaczenie przy dokonywaniu oceny po zakończeniu kontroli - powiedział Maciej Berek. 

O konieczności przeprowadzenia kontroli działań związanych z poborem CIT-u świadczą liczne doniesienia prasowe o dowolności interpretowania przez urzędników skarbowych Ordynacji podatkowej. Przepisy są skomplikowane, a ich egzekwowanie zależy od urzędników albo od konkretnego urzędu - żalą się przedsiębiorcy. Bywa nawet tak, że  w identycznych sprawach są dwie różne interpretacje albo jej w ogóle brakuje. Jednocześnie rozstrzyganie wątpliwości na korzyść podatnika (zasada  in dubio pro tributario) odbywa się niezwykle rzadko.

Najwyższa Izba Kontroli jako organ konstytucyjnie odpowiedzialny za ocenę wykonania budżetu państwa, w tym realizacji zaplanowanych przez rząd dochodów podatkowych, szczególną uwagę poświęca regulacjom prawnym tworzącym system podatkowy, w tym najważniejszej czyli Ordynacji podatkowej.

- Dajemy temu wyraz zarówno w przedkładanej co roku Sejmowi analizie wykonania budżetu państwa, jak i kolejnych informacjach o wynikach kontroli poświęconych sprawności funkcjonowania państwa w poborze podatków - powiedział prezes NIK Krzysztof Kwiatkowski podczas konferencji Krajowej Rady Doradców Podatkowych ”XX lat Ordynacji podatkowej. Czas na nową?”. 

Wiele z wniosków i rekomendacji NIK wynikających z licznych kontroli zostało uwzględnionych w kolejnych nowelizacjach Ordynacji, jak choćby obowiązek przesyłania przez podatnika, na żądanie organu podatkowego, części lub całości ksiąg podatkowych w ustalonym formacie. Obecnie  wszyscy przedsiębiorcy mają obowiązek przekazywania danych z ewidencji VAT w postaci jednolitego pliku kontrolnego JPK_VAT.

Wygenerowano: 2019-08-22 10:55:27