Logo Najwyższej Izby Kontroli

Najwyższa Izba Kontroli kończy 102 lata

2021-02-08 07:00:00

Kwiaty, wieńce i uroczystości. Ale przede wszystkim wielka idea i nieustające zobowiązanie.

"Przysięgam Panu Bogu Wszechmogącemu w Trójcy Świętej Jedynemu, Ojczyźnie i Narodowi Polskiemu na powierzonym mi urzędzie przyczyniać się do ugruntowania wolności, niepodległości i potęgi mojej Ojczyzny, pożytek Państwa Polskiego oraz dobro publiczne mając zawsze przed oczyma; Republice Polskiej wierności dochować; Narodowi Polskiemu z całej duszy wiernie służyć, wszystkich obywateli kraju w równym mając zachowaniu; przepisów prawa strzec pilnie."

Takimi słowami ślubowali pierwsi kontrolerzy Najwyższej Izby Kontroli Państwa - instytucji powołanej 7 lutego 1919 roku na mocy dekretu uchwalonego przez Radę Ministrów pod kierownictwem premiera Ignacego J. Paderewskiego i podpisanego przez Naczelnika Państwa Józefa Piłsudskiego.

Dekret o najwyższej izbie kontroli państwa, fragment oryginalnego dokumentukliknij aby zobaczyć cały dokument

Popiersie pierwszego Prezesa NIKP Józefa Higersbergera
Popiersie Józefa Higersbergera
Pierwszym Prezesem nowo powstałej NIKP - półtora roku później, wraz z uchwaleniem konstytucji 17 marca 1921 r., przemianowanej na Najwyższą Izbę Kontroli - został wybitny prawnik i były minister w rządzie Królestwa Polskiego Józef Higersberger.

I od tamtej pory nieprzerwanie, bez względu na historyczne zawirowania, ale zawsze na straży finansów publicznych, Najwyższa Izba Kontroli pełni służbę na rzecz społeczeństwa. W trudnych pierwszych latach budującej na nowo struktury państwowe II Rzeczypospolitej. W koszmarze drugiej wojny światowej, na uchodźstwie i w okupowanym kraju. W spętanej sowiecką władzą Polsce bierutowskiej. W zwasalizowanej, choć już próbującej zaznaczyć swą podmiotowość PRL. W odnowionej po 1989 roku Rzeczypospolitej. Wobec nowych globalnych i technologicznych wyzwań w trzecim tysiącleciu.

Historię Izby można lepiej poznać m.in. dzięki publikacjom Najwyższa Izba Kontroli 1919-2019. Sto lat troski o Państwo oraz 100 kontroli z archiwów NIK, wydanym przed dwoma laty z okazji Jubileuszu Izby.

Ale NIK to nie tylko historia. To przede wszystkim niezmiennie rzetelna, wytężona, codzienna służba. W zgodzie z obecnie składaną przez kontrolerów rotą:

"Ślubuję służyć Rzeczypospolitej Polskiej, przestrzegać porządku prawnego, wykonywać obowiązki pracownika Najwyższej Izby Kontroli sumiennie, bezstronnie, zgodnie z najlepszą wiedzą i wolą."

Najwyższa Izba Kontroli to sumienność, wnikliwość, obiektywizm i patriotyzm. To niezależna od zmian troska o to, by pieniądz publiczny był wydatkowany gospodarnie, przejrzyście i zgodnie z prawem. O to, by prawo było czytelne i skuteczne. O to, by obywatele mieli pewność, że konstytucyjny organ ma baczenie na prawidłowe rozporządzanie wspólnym dobrem Polaków.

Tegoroczne obchody rocznicy utworzenia NIK rozpoczęła msza święta w kościele pw. św. Aleksandra na Placu Trzech Krzyży w Warszawie. Jak co roku w szczególnej intencji - za żyjących i zmarłych pracowników NIK.

Zgodnie z tradycją Prezes NIK Marian Banaś oraz przedstawiciele kierownictwa Izby, delegatur i związków zawodowych złożyli wieńce pod pomnikiem Marszałka Józefa Piłsudskiego przy Belwederze, pod pomnikiem Ignacego Jana Paderewskiego w Parku Ujazdowskim oraz na grobach pracowników NIK i prezesa Józefa Higersbergera na Cmentarzu Powązkowskim.

Kierownictwo NIK składa wieniec przed pomnikiem Marszałka Józefa Piłsudskiego  Warta honorowa strażników NIK przed pomnikiem Marszałka Józefa Piłsudskiego
Warta honorowa strażników NIK przed pomnikiem Ignacego Paderewskiego  Kierownictwo NIK składa znicze na grobie pierwszego Prezesa NIKP Józefa Higersbergera
Kierownictwo NIK składa znicze na grobach pracowników NIK którzy zginęli w katastrofie lotniczej w Smoleńsku

Po powrocie do siedziby NIK przedstawiciele Izby z Prezesem Marianem Banasiem złożą w gmachu przy ul. Filtrowej wieńce pod Ścianą Pamięci 1939-1945 oraz pod tablicami pamiątkowymi ku czci Marszałka Józefa Piłsudskiego oraz tragicznie zmarłych byłych Prezesów NIK prof. Waleriana Pańki i prof. Lecha Kaczyńskiego.

Kierownictwo NIK składa wieniec pod Ścianą Pamięci 1939-1945  Kierownictwo NIK składa wieniec przed popiersiem pierwszego Prezesa NIKP Józefa Higersbergera

Obchody rocznicowe zamknie uroczystość w Sali im. Lecha Kaczyńskiego, podczas której Prezes Marian Banaś wręczy - po raz pierwszy - okolicznościowe znaczki z odwzorowaniem symbolu Polski Walczącej na gmachu NIK. Słynne kotwice Polski Walczącej pochodzące z czasów okupacji zostały odkryte w 2014 roku podczas remontu elewacji budynku NIK.

Dzisiejsze obchody nie tylko przypominają o roli, jaką Najwyższa Izba Kontroli odgrywała w ostatnim stuleciu Rzeczypospolitej. Potwierdzają także, że misja NIK trwa. W tym roku, zgodnie z Planem pracy uchwalonym przez Kolegium NIK, przedmiotami kontroli będą m.in. działanie instytucji publicznych (szpitali, administracji, szkół) podczas pandemii, a także skuteczność tarcz antykryzysowych. NIK przyjrzy się także stanowi gotowości Sił Zbrojnych RP i Policji. Odrębnym zagadnieniem, również determinującym przyszłość obywateli i obecnie niezwykle aktualnym w związku z przygotowywanym projektem Polityki energetycznej Polski do 2040 roku, jest system dofinansowań przy odchodzeniu od gospodarki opartej głównie na węglu. Pośród wielu obszarów badanych przez Izbę w 2021 roku znajdzie się także finansowanie promocji Polski w świecie. I oczywiście, jak co roku, największa kontrola, czyli  zbadanie wykonania budżetu państwa. To tylko niektóre spośród 103 kontroli przewidzianych w Planie pracy NIK na 2021 r. Oprócz nich odbędą się też kontrole doraźne.

102 lata minęły, kolejne - przed nami.

Wygenerowano: 2021-03-05 09:22:13