Pieniądze płynące do Polskiej Akademii Nauk i jej placówek to paliwo dla rodzimego sektora naukowo-badawczego. To, w jaki sposób PAN gospodaruje tymi funduszami oraz własnym majątkiem, ma kluczowe znaczenie dla efektywności polskiej nauki.
Władze Polskiej Akademii Nauk i jej instytutów prawidłowo zarządzały swoim majątkiem. Kontrolerzy NIK wskazali jedynie na niewielkie nieprawidłowości. Zwrócili jednak uwagę na opóźnienia w działaniach kolejnych ministrów właściwych ds. szkolnictwa wyższego i nauki w przygotowaniu nowej ustawy o PAN, które mogą skutkować utratą ponad 4,9 mld euro z unijnego programu Fundusze Europejskie dla Nowoczesnej Gospodarki 2021-2027 (FENG). W okresie objętym kontrolą (lata 2020 – I półrocze 2025) Ministerstwu nie udało się wypracować takiej wersji dokumentu, która zostałaby zaakceptowana przez środowisko naukowe. Niedotrzymanie wyznaczonych terminów wynikało m.in. z przygotowania – przez zespół doradczy powołany przez Ministra Edukacji i Nauki – projektu ustawy, który nie spełniał oczekiwań ministra, a następnie z wycofania kolejnego projektu z powodu rozbieżnych oczekiwań środowiska naukowego PAN i braku akceptacji Akademii dla większości proponowanych zmian.
Po zakończeniu kontroli minister kontynuował prace nad ustawą. W I półroczu 2026 r. sfinalizowano proces konsultacji oraz opiniowania projektu i skierowano go pod obrady Stałego Komitetu Rady Ministrów.