O jakości powietrza w Polsce i Europie – NIK na COP24 [relacja live]


Relacja z debaty

11:47

Debata zakończona. Trwają kuluarowe rozmowy. Dziękujemy tym, którzy śledzili naszą relację.

11:43

Jolanta Stawska, szefowa krakowskiej delegatury NIK, kończy debatę: Mierzymy się z jednym z największych problemów XXI wieku. Życzę nam wszystkim, byśmy przeszli od słów do czynów.

11:38

Janusz Wojciechowski podkreśla, że program Czyste Powietrze pokazuje właściwe priorytety polskiego rządu. Takiego priorytetu potrzebuje dziś UE.

11:36

Wiceprezes najwyższego organu kontroli Słowacji Vladimir Toth: Jestem poruszony zaangażowaniem obecnych tu ludzi w walkę ze smogiem. Ta postawa budzi moje nadzieje, na zwycięstwo.

11:33

Ludzkie zdrowie nie ma ceny - podkreśla prof. Lekston.

11:31

Nie zgadzam się, by Polacy przez smog i zmiany klimatyczne żyli krócej.

11:30

Kamil Wyszkowski z Global Compact zwraca się do Marszałka Województwa Małopolskiego Witolda Kozłowskiego: Potrzeba nam dziś odważnych polityków. Albo weźmiemy się do roboty, albo okopiemy się na zachowawczych pozycjach i nic się nie zmieni.

11:27

Prezes Krakowskiego Alarmu Smogowego Andrzej Guła: Polacy nie mają mocniejszych płuc od pozostałych Europejczyków. Dlatego niezrozumiałe są różne poziomy alarmowania o smogu. To także trzeba zmienić.

11:25

Odpowiada Janusz Wojciechowski: "Na to samo uwagę zwrócił Europejski Trybunał Obrachunkowy. Trzeba to zmienić".

11:24

Młodzież poruszona informacją o obowiązywaniu w Polsce słabszych norm w stosunku do zalecanych przez WHO. Skąd ta różnica?

11:18

Nie do przecenienia jest rola aktywistów walczących ze smogiem. Jednym z nich jest Łukasz Kurlit ze Skawińskiego Alarmu Smogowego: nie czekaliśmy na UE, zajęliśmy się problemem smogu sami jako mieszkańcy.

11:14

W niektórych miastach Polski skażenie powietrza rakotwórczym benzoalfapirenem osiąga poziom odpowiadający wypaleniu nawet trzech tysięcy papierosów rocznie.

11:12

Prof. Tomasz Lekston przeprowadził pierwsze w Polsce badania na temat wpływu smogu na zdrowie. Na świecie z powodu zanieczyszczonego powietrza umiera przedwcześnie ponad 6,5 miliona ludzi, w Polsce szacuje się tę liczbę na 50 tysięcy w skali roku. Światowa Organizacja Zdrowia uznała zanieczyszczenie powietrza za najpoważniejsze środowiskowe zagrożenie zdrowia we współczesnym świecie.

11:10

Najgorzej ze smogiem radzą sobie dzieci. Wdychają ok. 50% więcej powietrza na kilogram masy ciała niż osoba dorosła. Układ oddechowy u dzieci jest niedojrzały, a odporność jest słabsza.

11:07

Po ogłoszeniu alarmu smogowego lekarze rejestrują znaczące wzrosty śmiertelności.

11:05

Prof. Tomasz Lekston o destrukcyjnym wpływie smogu na człowieka.

11:02

Profesor mówi o strefach uderzeniowych - walkę ze smogiem trzeba skoncentrować na wybranych obszarach. W uzdrowiskach powietrze powinno być czyste.

Zobacz raport NIK o uzdrowiskach >>

10:58

Prof. Aleksander Sobolewski, Instytut Chemicznej Przeróbki Węgla: Dziękuję NIK za raporty, bo są naprawdę dobre. NIK jako pierwsza zwróciła uwagę na priorytety i koszty walki ze smogiem.

10:52

Druga propozycja NIK dotyczy już istniejących budynków: w perspektywie średniookresowej (5-10 lat) należy wprowadzić obowiązek podłączenia istniejących budynków do sieci ciepłowniczych lub gazowych.

10:50

Odpowiada prezes NIK: już skierowaliśmy do Sejmu propozycję niezbędnych działań. Zaproponowaliśmy niezwłoczne wyeliminowanie możliwości stosowania paliw stałych w nowo powstających obiektach budowlanych, pozostających w zasięgu sieci ciepłowniczych lub gazowych.

10:46

Jak poradzono sobie z problemem benzyny ołowiowej? Za pomocą twardej legislacji i jej egzekucji. Przy okazji: Słowacja, reprezentowana dziś przez Vladimira Totha, była w europejskiej awangardzie tej zmiany.

10:44

Guła: W Polsce jesteśmy specjalistami od tworzenia martwego prawa. To trzeba natychmiast zmienić.

10:42

Prezes Krakowskiego Alarmu Smogowego Andrzej Guła: potrzebujemy w Polsce dobrego prawa i jego egzekucji.

10:39

Marszałek nie ma wątpliwości, że sytuację poprawi rządowy program Czyste Powietrze. Budżet programu wynosi 103 mld złotych.

10:38

Małopolska stawia na wymianę kotłów i termomodernizację. Województwo już wydało na to 850 mln zł.

10:35

Marszałek Województwa Małopolskiego Witold Kozłowski: nie jestem zwolennikiem zamykania dróg dla samochodów, to się nie sprawdzi w naszych warunkach klimatycznych.

10:31

Jako przykład podaje Kopenhagę, w której mimo kapryśnej pogody znacząca część mieszkańców porusza się na rowerach.

10:30

Nie zmienimy powietrza, nie zmieniając samych siebie - twierdzi Kamil Wyszkowski.

10:29

Nie jesteśmy bezpieczni w samochodach, które stoją w korku. Nie jesteśmy bezpieczni w budynkach, które stoją przy ruchliwej ulicy. Przed pyłem PM2,5 nie ma ucieczki.

10:28

Głos zabiera Kamili Wyszkowski, Przedstawiciel Sekretarza Generalnego ONZ: musimy zmienić model funkcjonowania w miastach.

10:27

Raport ETO o jakości powietrza w Europie spotkał się z ogromnym zainteresowaniem mediów.

10:25

Wojciechowski: UE wydaje znacznie więcej na walkę ze zmianami klimatycznymi. Ich skutki będą widoczne w przyszłości. A problem smogu zabija tutaj i teraz. Dlatego wymaga wysiłku i nakładów unijnych. W tym temacie Unii należy się krytyka ETO.

10:15

Kolejne mocne stwierdzenie polskiego przedstawiciela w ETO: "Oszukujemy się w UE na trzech poziomach. Zaniżamy normy, źle rozmieszczamy stacje pomiarowe i akceptujemy różne standardy odnośnie do systemów alarmowania w miastach. To, co niedopuszczalne jest w miastach Europy Zachodniej, może być akceptowane np. w miastach Bułgarii".

10:09

Wojciechowski argumentuje: Budżet UE na 7 lat to bilion EUR. Fundusze spójności to 400 mld EUR. Na ochronę powietrza wydaje się w UE ułamek tej sumy.

10:08

Mocne słowa: Zanieczyszczenie powietrza nie jest priorytetem UE.

10:07

Głos zabiera polski przedstawiciel ETO Janusz Wojciechowski.

10:03

W poniedziałek prezes NIK zainicjował akcję edukacyjną na rzecz czystego powietrza w jednym z katowickich liceów. Dziś młodzież pojawiła się licznie na debacie. Budzimy świadomość młodego pokolenia.

09:54

Słowaccy kontrolerzy wytykają swojemu państwu problemy z systemem pomiaru zanieczyszczeń powietrza. Obecnie nie ma możliwości oceny jego skuteczności i efektywności.

09:52

Co łączy Polskę i Słowację? W obu państwach w walce ze smogiem przeszkadza brak skutecznego współdziałania między poszczególnymi instytucjami publicznymi. Także prezes Toth podkreśla, że walka o czyste powietrze bezwzględnie wymaga współpracy wszystkich zainteresowanych.

09:50

Specyfika smogu na Słowacji różni się od polskiej: tam największym problemem jest PM 2,5 oraz dwutlenek azotu. Na wybranych obszarach jego stężenie w powietrzu jest najwyższe w całej UE.

09:49

Głos zabiera wiceprezes najwyższego organu kontroli Słowacji Vladimir Toth.

Słowacja także zmaga się z problemem smogu. Vladimir Toth prezentuje ustalenia kontroli przeprowadzonej przez słowacki odpowiednik NIK. Za naszą południową granicą również są obszary, gdzie nie udaje się utrzymać stężenia pyłu PM10 w dopuszczalnych przez UE normach. Toth przestrzega, że Republice Słowackiej mogą grozić unijne kary.

09:47

Ze smogiem musimy walczyć wszyscy. Nie poradzimy sobie z nim jeśli będziemy rozproszeni. Prezes NIK pokazuje, że zanieczyszczenie powietrza spowodowane niską emisją ma charakter ponadlokalny i ponadregionalny. Dlatego rozwiązanie problemu przekracza możliwości samorządów i wymaga rozwiązań systemowych w skali kraju.

Zobacz: NIK o ograniczaniu niskiej emisji z kotłowni przydomowych i gminnych w województwie śląskim >>

09:44

Jak niebezpieczny może być smog? Dwa dni temu minęła 66. rocznica tzw. Wielkiego Smogu Londyńskiego. 5 grudnia 1952 roku stolicę Anglii spowiła gęsta smogowa mgła, która ustąpiła ostatecznie po czterech dniach. Wielki Smog Londyński doprowadził do śmierci aż 12 tys. osób. Powietrze zostało zanieczyszczone dymem z domowych pieców, w których palono słabej jakości węglem…

09:41

Prezes Kwiatkowski zaznacza, że dotykamy tu problemu biedy. Benzopiren w polskim powietrzu pochodzi głównie ze śmieci spalanych w domowych piecach. W zdecydowanej większości uwalnia się do atmosfery w wyniku indywidualnego ogrzewania budynków. "Problem smogu musi być rozwiązywany razem z problemem ubóstwa wielu polskich rodzin" - podkreśla prezes NIK.

09:36

Biorąc pod uwagę zanieczyszczenie pyłami PM10 i PM2,5 oraz benzopirenem B(a)P, Polska jest jednym z państw UE z najgorszą jakością powietrza. Nasz kraj jest europejskim rekordzistą w emisji benzopirenu. Badania potwierdzają 40-krotnie przekroczenie normy WHO. To jedna z najbardziej rakotwórczych substancji.

Stężenie roczne B(a)P w krajach UE w 2015 r. Źródło : Air quality in Europe - 2017 report, EEA, 2017

09:33

Prezes NIK odpowiada na pytanie, dlaczego wciąż nie możemy sobie poradzić w walce o czyste powietrze. Pokazuje jak rozproszony i niespójny jest system instytucji, które odpowiadają za walkę ze smogiem.

09:29

Dlaczego NIK podjęła walkę ze smogiem?

09:24

Głos zabiera prezes NIK Krzysztof Kwiatkowski - człowiek, który z walki o czyste powietrze uczynił jedną z głównych aktywności Izby.

09:23

Po projekcji filmów dotyczących problemu smogu na sali zapada milczenie. Słowa "Najwyższy czas się obudzić" wybrzmiały dziś wyjątkowo dobitnie.

09:20

Ostatnio NIK zdecydowała się rozpocząć akcję edukacyjną dotyczącą ochrony czystego powietrza. Chodzi o podniesienie świadomości społeczeństwa, czym grozi życie w smogu. Raporty Izby nie pozostawiają złudzeń. Każdego roku brudne powietrze przyczynia się do śmierci ok. 46 tys. Polaków.

09:18

Grono panelistów uzupełnia Marszałek Województwa Małopolskiego Witold Kozłowski oraz prezes Krakowskiego Alarmu Smogowego Andrzej Guła.

09:14

W debacie obok prezesa NIK bierze udział m.in. polski przedstawiciel ETO Janusz Wojciechowski oraz wiceprezes najwyższego organu kontroli Słowacji Vladimir Toth.

09:09

Zainteresowanie debatą ogromne. Na sali blisko stu przedstawicieli samorządów, prezydenci miast, lekarze, dziennikarze oraz aktywiści z organizacji antysmogowych. Są też przedstawiciele biznesu, którzy chcą się włączyć w walkę o czyste powietrze.

09:01

Dzisiejsza debata to kolejna inicjatywa NIK w walce o czyste powietrze. Izba informuje polityków i społeczeństwo o problemie smogu już od 18 lat.

Zobacz: NIK o smogu alarmowała od 2000 roku >>

09:00

Rozpoczynamy relację live z debaty wysokiego szczebla: Jakość powietrza w Europie i Polsce - wyzwania, szanse i zagrożenia.

Zaproszenie na debatę, w tle miasto przesłonięte smogiem

 


NIK - wspólnie z inicjatywą ONZ Global Compact Network Poland oraz Górnośląsko-Zagłębiowską Metropolią - zorganizowała podczas COP24 debatę wysokiego szczebla o jakości powietrza w Polsce i Europie. Jej uczestnicy będą rozmawiać o wyzwaniach, szansach i zagrożeniach związanych z walką ze smogiem.

Jednym z ważniejszych momentów debaty będzie prezentacja fragmentów międzynarodowego raportu dotyczącego zanieczyszczenia powietrza w Europie. W jego ramach 15 państw (Albania, Bułgaria, Estonia, Gruzja, Hiszpania, Holandia, Izrael, Kosowo, Macedonia, Mołdawia, Polska, Rumunia, Słowacja, Szwajcaria, Węgry) oraz Europejski Trybunał Obrachunkowy sprawdzało jakość powietrza na naszym kontynencie i metody walki ze smogiem. Porównano np. rozwiązania legislacyjne, które funkcjonują w poszczególnych państwach.

W debacie obok prezesa NIK biorą udział wezmą m.in. polski przedstawiciel ETO Janusz Wojciechowski oraz wiceprezes najwyższego organu kontroli Słowacji Vladimir Toth.

Materiały audiowizualne dla radia, TV i portali internetowych >>

Informacje o artykule

Data utworzenia:
06 grudnia 2018 14:27
Data publikacji:
07 grudnia 2018 08:00
Wprowadził/a:
Andrzej Gaładyk
Data ostatniej zmiany:
07 grudnia 2018 12:03
Ostatnio zmieniał/a:
Andrzej Gaładyk
Logo Global Compact Network Poland, Logo NIK i poniżej

Przeczytaj treść ponownie