Niezasadność zajmowania stanowiska lub pełnienia funkcji – formułowanie ocen przez Najwyższej Izby Kontroli

Brak odpowiednich kompetencji może skutkować podejmowaniem decyzji, których efekty w trakcie kontroli prowadzonej przez NIK zostaną uznane za nieprawidłowości, a ich skala będzie uzasadniać zamieszczenie w wystąpieniu pokontrolnym oceny wskazującej na niezasadność zajmowania stanowiska lub pełnienia funkcji przez odpowiedzialne osoby. W literaturze poświęconej kontroli państwowej ten temat został dotychczas zaledwie zasygnalizowany. Artykuł stanowi komentarz do obowiązujących przepisów oraz próbę syntetycznego ujęcia przesłanek pozwalających sformułować taką ocenę. Zagadnieniem wartym uwagi jest kwestia zupełności obecnych rozwiązań. Przedstawiona analiza stanu prawnego oraz orzecznictwa dała autorowi podstawy do wyrażenia postulatu poszerzenia kręgu uprawnionych do złożenia zastrzeżeń o osoby uznane za niezasadnie zajmujące stanowiska lub pełniące funkcje, nawet jeśli nie są kierownikami jednostki kontrolowanej. Z tym zagadnieniem wiąże się kwestia zapobiegania ich powierzeniu. Artykuł przybliża również sposób, w jaki ustawodawca określa kompetencje niezbędne do objęcia wybranych stanowisk.

ABSTRACT

Illegitimate Posts or Functions – Evaluation by the Supreme Audit Office

The article presents the issue of illegitimate occupation of a post or function and – referring to the audit practices and legal audit criteria – attempts to indicate premises to include a respective evaluation to point it in the management letter. Positions or functions, despite the lack of appropriate competencies, may be linked to taking decisions whose effects – during an audit conducted by the Supreme Audit Office – are considered as irregularities, and whose scale may justify the assessment stating that the given position or function is illegitimate. In the literature on public auditing published to date, this issue has been hardly discussed. The article is a commentary on the binding regulations and it is an attempt to provide a synthetic presentation of the reasons that justify an evaluation – in a management letter – that points to the said being unjustified. It is worth paying attention to the issue of the completeness of the current legal regulations. The analysis of the legal status quo presented in the article, as well as the judicature in the area, provide the basis for voicing objections with regard to persons whose performance of posts or functions is considered illegitimate, even if they are not auditees’ managers. Another related issue is preventing incompetent persons from being appointed. Therefore, the article also presents how the legislator defines the competence necessary to take up selected positions.

Key words: illegitimate occupation of a position, evaluation of an audited activity, audit proceedings, objections