W 15 miastach i 15 urzędach skarbowych NIK zbadała skuteczność ściągania podatków i opłat, które ustala i pobiera prezydent miasta (m.in.: podatków od nieruchomości, od posiadania psów, opłat targowych, uzdrowiskowych, parkingowych). Kwoty z tych podatków to dochody własne miast - które powinny stanowić pokaźną ich część (ok. 20%) - i mogłyby być przeznaczane na finansowanie lokalnych inwestycji, czy rozwiązywanie lokalnych problemów. Ale nie są, bo system ich ściągania nie działa właściwie.
Okazuje się, że prezydenci żadnego ze skontrolowanych piętnastu miast nie przestrzegają obowiązku niezwłocznego wystawiania upomnień i tytułów wykonawczych. Postępują tak, ponieważ w procedurach kontroli finansowej brakuje precyzyjnie określonych terminów granicznych.
Prezydenci miast nie wykorzystują także wszystkich możliwości, które mogłyby zwiększyć ściągalność podatków i opłat. Zdarza się, że nie próbują nawet ustalić adresu dłużnika. Także w różnym stopniu korzystają z prawa do ustalenia majątku dłużnika. W efekcie umarzają postępowania, uzasadniając to brakiem majątku dłużnika lub nieściągalnością należności. Sposoby egzekucji, jakie wykorzystują prezydenci, najczęściej ograniczają się do zajęcia części płac lub świadczeń emerytalno-rentowych, rzadko sięgają oni po inne wierzytelności, ruchomości (np. środki transportu) i nieruchomości.
We wnioskach z kontroli NIK zaleciła prezydentom miast:
Natychmiastowe wprowadzenie w urzędach miejskich wewnętrznych regulacji określających jasne procedury ściągania opłat.Wykorzystywanie funkcjonujących systemów informatycznych do ewidencjonowania i monitorowania należności.Korzystanie z szerokiego wachlarza sposobów ściągania zaległych opłat i podatków.
Według NIK szczególnie dwa pierwsze rozwiązania będą sprzyjać likwidacji potencjalnych obszarów korupcji w urzędach miast.