DOI: 10.53122/ISSN.0452-5027/2023.1.37
„Kontrola Państwowa” 6/2023
Pełna treść artykułu (plik PDF)
Ewa Antoniak, Edward Szempruch
Odpady, które ze względu na pochodzenie, skład chemiczny, biologiczny oraz inne właściwości i okoliczności w perspektywie krótko- lub długoterminowej stanowią zagrożenie dla życia i zdrowia ludzi oraz środowiska naturalnego są zaliczane się do niebezpiecznych. Pozostawione w miejscach do tego nieprzeznaczonych przyczyniają się do degradacji środowiska naturalnego, niszcząc unikalne ekosystemy i równowagę ekologiczną. Stanowią również zagrożenie dla ludzi. Z tych względów bywają nazywane „bombami ekologicznymi”. Niebezpieczną praktyką jest również przynoszący znaczące korzyści finansowe nielegalny handel tymi odpadami. Jak wynika z danych Europejskiego Biura Ochrony Środowiska, generuje on dochody od 1,5 mld do 1,8 mld euro rocznie. Prawidłowość i skuteczność działań służących doprowadzeniu do usunięcia odpadów niebezpiecznych z miejsc nieprzeznaczonych do ich składowania lub magazynowania była przedmiotem kontroli przeprowadzonej przez NIK. Ujawniła związane z tym problemy samorządów oraz brak środków na likwidację nielegalnych składowisk. Artykuł przybliża najważniejsze ustalenia.
Słowa kluczowe: odpady niebezpieczne, nielegalne składowiska odpadów, zasada „zanieczyszczający płaci”, posiadacz odpadów, usuwanie nielegalnie składowanych odpadów niebezpiecznych
ABSTRACT
Dangerous Waste Removal – Illegal Dumps
Waste that poses threat to human health and life, and to the natural environment – due to its origins, chemical and biological composition as well as other features – is considered dangerous. When stored in places which are not designated for this, such waste adds to degradation of the natural environment by destroying unique ecosystems and ecological balance. This also poses a threat to humans. Such waste dumps are called “ecological bombs”. Illegal trading of dangerous waste, which is very profitable, is also a very dangerous practice. According to the data of the European Environment Agency, such practices generate the income between 1.5 and 1.8 billion euros a year. The legality and effectiveness of the measures aimed to remove dangerous waste from illegal dumps have been examined during the audit that NIK conducted, which revealed problems that self-governments face as well as the lack of funds for liquidation of illegal dumps. The article comprises the most important findings of this audit.
Key words: dangerous waste, “polluter pays” rule, owner of waste, removal of illegally stored dangerous waste