Zapewnienie bezpieczeństwa w ruchu lotniczym – lotnictwo cywilne

Lotnictwo cywilne pełni dziś ważną rolę: umożliwia szybki transport towarów i wygodne podróżowanie, wspiera rozwój społeczno-gospodarczy kraju. Jest też, w przeciwieństwie do innych środków transportu, znacznie bezpieczniejsze – dzięki środkom i procedurom minimalizującym ryzyko wypadków i incydentów lotniczych, a także ochronie przed nielegalnymi ingerencjami. Jednak po niedawnym paraliżu lotnisk w Europie wywołanym obecnością dronów nie ma wątpliwości, jak duże zagrożenie dla lotnictwa cywilnego stanowią bezzałogowce. Pojawiły się one w momencie, gdy branża lotnicza zaczęła podnosić się po ograniczeniach wywołanych pandemią COVID-19, wojną w Ukrainie, jak też strajkami kontrolerów lotów. Bezpieczeństwo lotnictwa cywilnego od dawna znajduje się w centrum zainteresowania Najwyższej Izby Kontroli. Wcześniejsze badania koncentrowały się głównie na aspektach technicznych i bezpieczeństwie fizycznym w portach lotniczych, tym razem celem analizy było sprawdzenie, czy organy administracji publicznej oraz Polska Agencja Żeglugi Powietrznej zapewniały bezpieczeństwo ruchu lotniczego w naszym kraju. Artykuł przybliża wyniki kontroli, omawia zagrożenia rozpoznane w jej trakcie oraz przedstawia wnioski Izby skierowane do Ministra Infrastruktury, Prezesa Urzędu Lotnictwa Cywilnego oraz PAŻP.

ABSTRACT

Ensuring Safety in Air Traffic – Civil Aviation

Civil aviation has a key role nowadays: it allows for fast transportation of goods and comfortable travelling, and it supports social and economic development of the country. It is also, unlike other means of transportation, much more safe – thanks to the measures and procedures mitigating the risk of air accidents and incidents, and due to protection against illegal interference. However, after the recent paralysis of some airports in Europe resulting from drones presence, there is no doubt about how a big threat to civil aviation is posed by unmanned aerial vehicles. These appeared at the time when the air sector started recovering after the restrictions stemming from the COVID-19 pandemic, the war in Ukraine and strikes of air traffic control officers. Civil aviation safety has been for a long time a focus of interest of the Supreme Audit Office. Previous audits concentrated mainly on technical aspects and physical security of airports, while the latest audit was aimed to examine whether the public administration bodies and the Polish Agency for Air Navigation (Polish: Polska Agencja Żeglugi Powietrznej, PAŻP) ensured air traffic safety in the country. In the article, the results of the audit have been presented, and threats identified during the audit, as well as the recommendations of NIK addressed to the Minister of Infrastructure, to the President of the Civil Aviation Authority and to the PAŻP.

Key words: civil aviation, air traffic control officer, Polish Agency for Air Navigation (PAŻP), unmanned aerial vehicles